پایان‌نامه

بررسی فقهی و حقوقی قابلیت تعیین و تحدید مهریه

ناصر محمودتاش

چکیده

مهریه در نظام حقوقی خانواده از جایگاه ویژه‏ای برخوردار است وبه عنوان یکی از حقوق مالی زن درجریان ازدواج تاکنون کمتر مورد توجه منظرهای غیر حقوقی قرارگرفته است.سیره قولی و عملی ائمه و بزرگان نیز همواره به این امر تاکید نموده و سبک بودن میزان آن را به عنوان یک هدیه از طرف مرد به زن توصیه کرده‏اند. ولی در گذر زمان این نوع نگرش متحول شده و مهریه به طور بی رویه افزایش یافته و به یک مسئله اجتماعی تبدیل شده است. مهریه درعقد نکاح نقش اساسی داردو لازم است با نگاهی به تاریخچه و سیر تطور آن و نگاهی به مبانی و خاستگاه مهریه که ریشه در قرآن و سنت دارد به دنبال شناخت حقیقی این نظام فقهی باشیم تا مقدمه ‏ای برای نشر و اجرایی نمودن آن در بستر جامعه اسلامی پدید آید. تعیین مهریه برای زن در ازدواج دائم و موقت امری تاییدی دراسلام بوده و خداوند نیز در قرآن به پرداخت مهریه زن تاکید فراوان نموده است. علیرغم اینکه در اسلام به استحباب مهریه کم وکراهت زیادی آن تاکید شده است متاسفانه در سالهای اخیر میزان مهریه افزایش زیادی پیدا کرده است و سیر صعودی آن تبدیل به معضلی بزرگ شده است.در این پایان نامه سعی بر آن شده است که قابلیت تعیین و همچنین دخالت قانون گذار و تغییر احکام مهریه براساس مقررات شرعی و از منظر فقهی و حقوقی مورد بررسی قرار گیرد و باعنایت به مبانی تفسیر احکام و نبود این مبانی در خصوص تغییر مهریه، امکان دخالت قانون گذار جهت تحدید اراده زوجین در تعیین مهریه مورد تردید قرار گرفته است. در پایان با تبیین مقررات جدیدی که در لایحه حمایت از خانواده مطرح شده و با بیان ایرادات قانونی و شرعی ماده 25 این لایحه و تبصره‏های آن پیشنهاد حذف این ماده و تبصره‏های آن مطرح گردیده است.

اساتید راهنما و مشاور

عباداله رستمی، محمد اسدی نژاد

پایان‌نامه‌های مشابه

  • تحلیل فقهی حقوقی امکان محدود ساختن میزان مهریه

    پایان‌نامه۲۰۰۹وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تربیت مدرس - دانشکده علوم انسانیمحمدمهدی اسدی امیرآبادی

    در سالهای اخیر تعیین مهریه های سنگین و غیر متعارف بصورت چشمگیر در حال افزایش است؛ و در حالی که مهریه باید به عنوان یک کارکرد مثبت موجب استحکام خانواده و نشان دهنده علائق مرد باشد موجب افزایش آمار طلاق شده است. این موضوع از ابعاد مختلف جامعه شناسی، اقتصادی و فرهنگی قابل بررسی است.

  • بررسی فقهی و حقوقی شرط عندالاستطاعه در مهریه

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه یزد - دانشکده الهیات میبدفوزیه قاسم پور کردکلایی

    شرط عندالاستطاعه در مهریه همانند سایر شروط ضمن عقد، باید شرایط صحت را دارا باشد، این شرط تنها تأکید بر قاعده ی منع رجوع طلبکار به مدیون معسر، که نتیجه ی آن حال بودن مهریه می باشد، نیست، زیرا اصل در قیود احترازی بودن آن هاست و به علتی خاص، ذکر می شوند، تأکیدی نبودن این شرط با بررس

  • بررسی فقهی حقوقی مهریه های نامعقول و تأثیر آن در عقد ازدواج با رویکردی بر نظریات امام خمینی (ره)

    پایان‌نامه۲۰۱۳سایر - پژوهشکده امام خمینی (ره) و انقلاب اسلامیرقیه غلامعلی خمسه

    یکی از نهادهای حقوقی خانواده که اسلام آن را امضاء نموده مهریه می باشد که بخشی از آیات و روایات را به خود اختصاص داده. از محتوای آیات و روایات وارده چنین برمی آید که در کمیت مهریه حدی تعیین نشده و خداوند در آیه ی 19 سوره ی نساء می فرماید: «آتَیْتُمْ إِحْداهُنَّ قِنْطاراً» قرار داد

  • ابعاد فقهی و اقتصادی نظریه تحدید مالکیت زمین (با تأکید بر وضعیت بخش زمین و مسکن در اقتصاد ایران)

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه امام صادق علیه السلام - دانشکده اقتصاد و معارف اسلامیحمید خواجه احمدی

    چکیده: التهاب و نابسامانی در بازار زمین به عنوان یکی از سه نهاده اصلی در تولید کالاها در کنار بازارهای نیروی کار و سرمایه در همه کشورها تجربه شده و عواقب مخربی داشته است.به اعتقاد بسیاری از محققین این نابسامانی ارتباط مستقیم با نظام مالکیت زمین دارد. به همین دلیل در این نوشتار سع

  • تبیین مبانی فقهی-حقوقی قصاص

    پایان‌نامه۲۰۰۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه جامعه المصطفی العالمیه - دانشکده الهیات و معارف اسلامیمحمود حسین حیدری

    ا- تبیین مبانی فقهی حقوقی قصاص به معنای پی بردن به زیرساخت ها و پایه های زیرین احکامی است که در باب قصاص از آنها بحث به میان می آید و نمایان ساختن پشتوانه های پنهانی است که ضامن و توجیه گر اجرای احکام قصاص در میان عموم عقلا به خصوص مسلمانان است. تا معلوم شود که کیفر قصاص براساس ا

  • بررسی مبانی فقهی حقوقی جرم سیاسی با رویکردی به نظر حضرت امامخمینی (ره)

    پایان‌نامه۲۰۱۳سایر - پژوهشکده امام خمینی (ره) و انقلاب اسلامیرحیم جعفری

    - بیان مسأله (تشریح موضوع تحقیق در قالبی روشن، تفصیلی و دقیق به گونه ای که معضل یا مشکلی که شما وجود آن را احساس می کنید، طرح شود. در واقع در بیان مسأله موضوع مورد مطالعه خود را به شکلی معضل گونه طرح نموده و در پایان آنچه که واقعاً قصد انجامش را دارید بصورت سوالی کلی مطرح نمایید

اسناد مشابه

  • آسیب شناسی فقهی -حقوقی شرط عندالاستطاعه در مهریه

    مقاله۲۰۱۶فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه بناب

    آسیب شناسی فقهی -حقوقی شرط عندالاستطاعه در مهریه* مریم آقایی بجستانی[1] محمدروحانی مقدم[2] جلال عراقی [3] چکیده مهریه به عنوان یکی از آثار عقد نکاح و در راستای تحکیم بنیان خانواده و اثبات علاقه زوج به تداوم زندگی خانوادگی تشریع شده است . تقسیم مهریه به مهریه عند المطالبه و عند ال

  • وضعیت فقهی حقوقی تعیین اعضای بدن به عنوان مهریه

    مقالهفقه و حقوق خانوادهجواد نیک نژاد، ـ استادیار گروه حقوق دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائمشهر، ایران.

    مهریه به عنوان یک الزام قانونی در نکاح‏، یکی از مسائلی است که تعیین تکلیف نوع و مقدار آن از سوی زوجین و خانواده‏‏ های آن ها از اهمیت بسزایی برخوردار است در برخی از موارد مهریه ‏‏های نامتعارفی از سوی زوجین تعیین می ‏شود؛ که یکی از مصادیق آن‏، تعیین عضوی از اعضای بدن زوج به عنوان م

  • وضعیت فقهی حقوقی تعیین اعضای بدن به عنوان مهریه

    مقاله۲۰۱۶فقه و حقوق خانوادهجواد نیک نژاد

    مهریه به عنوان یک الزام قانونی در نکاح، یکی از مسائلی است که تعیین تکلیف نوع و مقدار آن از سوی زوجین و خانواده های آن ها از اهمیت بسزایی برخوردار است در برخی از موارد مهریه های نامتعارفی از سوی زوجین تعیین می شود؛ که یکی از مصادیق آن، تعیین عضوی از اعضای بدن زوج به عنوان مهریه اس

  • امکان سنجی فقهی حقوقی تعیین ارزهای دیجیتال و دارایی‌های مجازی به عنوان مهریه

    مقاله۲۰۲۷The Encyclopedia of Comparative Jurisprudence and LawMonireh Nikoeiha، Mitra Hosseinian، منیره نیکوئیها، میترا حسینیان

    تحولات شتابان فناوری‌های مالی و گسترش اقتصاد دیجیتال موجب ظهور گونه‌های نوینی از دارایی‌ها شده است که مهم‌ترین آن‌ها ارزهای دیجیتال و سایر دارایی‌های مجازی مبتنی بر فناوری بلاک‌چین هستند. این دارایی‌ها به‌رغم فقدان پشتوانه فیزیکی سنتی، به دلیل برخورداری از ارزش اقتصادی، قابلیت نق

  • امکان سنجی فقهی تحدید مهریه

    مقاله۲۰۱۵پژوهشهای فقهیعلی جعفری

    مشکلات اجتماعی ناشی از مهریه های سنگین و نامعقول بر کسی پوشیده نیست. آنچه شایستۀ بررسی حواهد بود، راهکارهای فقهی و مشروع برون رفت از این چالش اجتماعی است. مسئلۀ تحدید مهریه و تعیین سقفی برای آن از دیرباز در میان فقها مطرح بود. مشهور فقها معتقدند که مهریه سقفی ندارد و تعیین هرگونه

  • امکان‌سنجی فقهی تحدید مهریه

    مقاله۲۰۱۵پژوهش های فقهیعلی جعفری

    مشکلات اجتماعی ناشی از مهریه‌های سنگین و نامعقول بر کسی پوشیده نیست. آنچه شایستۀ بررسی حواهد بود، راهکارهای فقهی و مشروع برون‌رفت از این چالش اجتماعی است. مسئلۀ تحدید مهریه و تعیین سقفی برای آن از دیرباز در میان فقها مطرح بود. مشهور فقها معتقدند که مهریه سقفی ندارد و تعیین هرگونه