طراحی مدل هوشمند امکان سنجی پروژه های صنعتی با رویکرد سبز (مورد مطالعه صنعت آبفا)
چکیده
موفقیت کامل یک پروژه، به ثمر رسیدن ایده ها و ابتکارات ایجاد یک کسب و کار و یا راه اندازی یک طرح صنعتی منوط به امکان سنجی صحیح و همه جانبه آن طرح ها پیش از اجراست. رویکرد سنتی به امکان سنجی طرح های صنعتی متمرکز بر حوزه های مالی طرح و سودآوری آن و ابعاد فنی و بازار می باشد. در دهه اخیر ورود مباحث سبز بودن پروژه ها موجب شده است ابعاد توجیه پذیری طرح ها گسترده تر شده لذا داشتن رویکرد جامع به توجیه پذیر پروژه ها انکار ناپذیر است. در این پژوهش با یک رویکرد جامع توجیه پذیری طرح ها و پروژه ها در پنج بعد مالی، اقتصادی، فنی، بازار و بوم شناختی بررسی می شود. در توجیه پذیری مالی، تحلیل هزینه-فایده انجام شده و میزان سودآوری طرح بررسی می شود. تحلیل اقتصادی معمولا برای پروژه های بخش خصوصی کاربرد نداشته و اغلب برای پروژه های دولتی به کار می رود و در اینصورت علاوه بر تحلیل مالی عوامل دیگری نظیر ارزش های اجتماعی طرح، ارزش ایجاد شغل، میزان ارزآوری و به طور کلی تأثیر طرح بر اقتصاد کشور نیز مد نظر قرار می گیرد. در توجیه پذیری فنی، با تقسیم فرآیند به ورودی(اطمینان از کمیت و کیفیت مواد اولیه، ماشین آلات و ...)، پردازش(مکان یابی تسهیلات، جایابی ماشین آلات، مراحل تولید، سیستم کنترل کیفیت و ...) و خروجی(مشخصات فیزیکی و شیمیایی محصول، مشخصات کارکردی و انطباق با استانداردها) امکان شروع و تکمیل طرح با توجه به ظرفیت های فنی و مهندسی و تسهیلات موجود سنجیده می شود؛ در مطالعه بازار، لازم است با بخش بندی بازار، پیاده سازی طرح از حیث برخورداری از سهم بازار کافی توجیه گردد. در حوزه بوم شناختی که از جمله مباحث جدید و نوظهور صنعتی می باشد تأکید بر حفظ محیط زیست و رعایت ضوابط زیست محیطی می باشد. پس از برخورداری از رویکرد جامع در امکان سنجی پروژه ها به منظور رفع کاستی های رویکرد سنتی به ارزیابی پروژه ها با توجه به گستردگی معیارها و روابط بین آن ها نیاز است از یک متدولوژی علمی با ظرفیت تحلیل مناسب جهت پردازش داده های پروژه ها و بررسی امکان پذیری آن ها استفاده نمود؛ بدین منظور سیستمی هوشمند مبتنی بر روش شناسی سیستم خبره فازی و با استفاده از نرم افزار متلب توسعه یافته است. به منظور اعتبارسنجی مدل نیز پروژه ساخت تصفیه خانه فاضلاب جنوب تهران مورد ارزیابی قرار گرفته است.