Article

بازخوانی تحلیل اصول هندسی و تناسب طلایی در مدرسه شوکتیه

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

مدرسه شوکتیه بیرجند در سال 1312 هـ.ق. (1269 هـ.ش.) تحت عنوان حسینیه شوکتیه، توسط محمد ابراهیم خان علم شوکت الملک دوم ساخته شد و درماه ذی الحجه سال 1326 هـ.ق. (1282 هـ.ش.) به مدرسه تبدیل گردید. ویژگی های منحصر به فرد معماری بنا بیانگر آن است که معمار در ساخت بنا از اصول هندسی و نظام دقیق تناسبات ایرانی بهره گرفته است. نظر به اهمیت موضوع: نگارندگان با رویکرد تحلیل تناسبات هندسی، در پژوهش حاضر به دنبال پاسخ گویی به این سؤال هستند که هندسه و تناسب طلایی در ساخت و شکل گیری عناصر فضایی مدرسه شوکتیه چه نقشی ایفا کرده اند؟ به همین منظور، در پژوهش حاضر از روش پژوهش تحلیلی استفاده شده و در جمع آوری اطلاعات از ابزار گردآوری داده و اطلاعات مشاهده میدانی و کتابخانه ای توامان بهره گرفته شده است و به منظور بازخوانی اصول هندسی و تناسبات در مدرسه شوکتیه، با روش تحلیل هندسی، پلان، نما و مقطع و با فرض قرار دادن نقاط کانونی چون حیاط و ایوان، مدرسه شوکتیه مورد تحلیل دقیق هندسی قرار گرفت. نتایج تحلیل نشان دهنده آن است که معمار بنا از دانش لازم در مورد سیستم های تناسبات و ترسیمات هندسی اشکال برخوردار بوده است و از آن در انتخاب مقیاس های بنا و مکان یابی فضاهای اصلی چون: حیاط، ایوان، آشپزخانه و ورودی بهره گرفته است. تناسبات طلایی و تناسبات ایرانی 2√ و 3√ در تکامل بنا به خوبی با یکدیگر ممزوج شده، اما معمار از نسبت طلایی بیشتر در جهت مکان یابی نقاط و فضاهای معماری استفاده کرده است.

Authors and affiliations
  1. حسن هاشمی زرج آباد — عضو هیات علمی دانشگاه بیرجند
  2. محمد حسن ضیایی نیا — دانشجوی کارشناسی ارشد باستان شناسی دانشگاه بیرجند
  3. حمیدرضا قربانی — استادیار گروه باستانشناسی دانشگاه بیرجند

Similar items