Article

دیدگاه متکلمان مسلمان درباره نظام فیض

عین الله خادمی

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

متکلمان مسلمان در برابر قاعده «الواحد لایصدر عنه الا الواحد»، به دو دسته تقسیم شدند. برخی که دارای گرایش های فلسفی قوی تر بودند، از این قاعده و یکی از نظریه های نظام فیض دفاع کردند؛ برای نمونه خواجه نصیرالدین طوسی فیض را با زبان ریاضی و به صورت نمادین تقریر کرده است. اما اکثریت متکلمان مسلمان با قاعده الواحد و نظریه های ارائه شده درباره نظام فیض به مخالفت پرداختند. مخالفت گروه اخیر از دو حیث روان شناختی - نظریه های ارائه شده درباره نظام فیض نافی قدرت مطلقه و اختیار الهی هستند - و منطقی - تحلیل حکمای مشائی درباره اعتبارات مختلف در عقل اول و نقش آنها در پیدایش کثرت نادرست است - قابل بررسی است.

Similar items

  • دیدگاه متکلمان مسلمان درباره نظام فیض

    Article2004پژوهش های فلسفی – کلامیعین الله خادمی

    متکلمان مسلمان در برابر قاعده «الواحد لایصدر عنه الا الواحد»، به دو دسته تقسیم شدند. برخی که دارای گرایش‌های فلسفی قوی‌تر بودند، از این قاعده و یکی از نظریه‌های نظام فیض دفاع کردند؛ برای نمونه خواجه نصیرالدین طوسی فیض را با زبان ریاضی و به صورت نمادین تقریر کرده است. اما اکثریت م

  • رازستانی و رمزگشایی اختلاف دیدگاه های شیخ الرییس دربارة نظام فیض

    Article2013اندیشه دینیعین اله خادمی

    برخلاف تصور برخی نویسندگان، شیخ در آثار مختلف خویش دربار ة نظام فیض، نظریة واحدی ارائه نداده است، بلکه با تأمل در مکتوبات او در مییابیم که شش اختلاف- تبیین نظام فیض براساس نظام ثنایی یا ثلاثی با استفاده از مؤلف ة علم یا تعقل، دفاع از نظریة تجلی به عنوان بدیل نظری ة فیض، انکار و ا

  • عصمت انبیاء از منظر کلام اسلامی با بررسی تطبیقی بین دیدگاه متکلّمان مسلمان و آراء کلامی علّامه طباطبائی

    Article2022پژوهشنامه كلام تطبيقي شيعهیحیی صولتی

    چکیدهعصمت، به عنوان یکی از مؤلّفه‌های مهمّ در باب نُبُوَّت به شمار می‌رود که بدون توجّه به آن، مبحث نبوّت، منتفی می-گردد. این مقوله، در دو بُعد زندگی وحیانی و حیات عادی انبیاء، مورد بررسی قرار می‌گیرد. در بُعد وحیانی، عصمت انبیاء، مورد اتّفاق نظر تمامی متکلّمان، فلاسفه و دیگر ا

  • بررسی دیدگاه متکلمان مسلمان دربارۀ چشم‌زخم

    Article2026فلسفه و کلاماسماعیل اثباتی

    چشم‌زخم از باورهای شایع در بین جوامع مختلف ازجمله جوامع مسلمان است. محدثان روایات این موضوع را ثبت کرده و مفسران نیز برخی از آیات قرآن را به این موضوع مرتبط دانسته‌اند. از نظر متکلمان ماهیت و چگونگی تأثیر چشم‌زخم محل بحث بوده‌است. این نوشتار در پی جمع آوری، بررسی و نقد دیدگاه‌های

  • تبیین وحی از دیدگاه متکلمان مسلمان

    Article2004پژوهش های فلسفی کلامیحیدر باقری اصل

    تبیین وحی از منظرهای مختلف قابل بررسی و پی گری است، زیرا تحلیل وحی مورد توجه متکلمان، فلاسفه، عرفا و مفسران قرآن بوده است. آنان با گرایش های کلامی، فلسفی، عرفانی و تفسیری خود، دست به تبیین وحی زده و به این ترتیب، نظریه های کلامی، فلسفی، عرفانی و قرآنی وحی را در تحلیل وحی پدید آور

  • رویکرد کلام فلسفی فخر رازی دربارة نظام فیض حکما

    Article2020پژوهش های اعتقادی کلامیلیلا افسری

    تحقی و واکاوی در خصوص آفرینش جهان،از مسائلی است که همواره وهن حکما و متکلّمین را به خود معطوف کرده است.فالسفه معتقد به نظام فیض بوده و هندسۀ جهان را مبتنی بر قاعدة »الواحد ال یصدر عنه الّا الواحد« ترسیم کرده اند و معتقد به واسطه‌های فیض در جهان آفرینش می‌باشند. امّا متکلّمین اسا