بررسی آرایه های ادبی (بدیع) در نامه های نهج البلاغه
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
نهج البلاغه برگرفته از انوار سخنان گهربار امیرمومنان علی(ع)، بزرگمرد تاریخ بشریت است. این کتاب علاوه بر اشتمال بر والاترین معارف الهی، از نظر فصاحت و بلاغت نیز سرآمد متون دینی، پس از قرآن و بیانات پیامبر اکرم(ص) است. از این میان، نامه های امام علی(ع) نیز از حیث انواع فنون ادبی، دارای اهمیت فراوان است. در این پایان نامه به بدیع و فنون و آرایه های بدیعی اعم از سجع و جناس و تضمین و موازنه و ارسال المثل و سایر آرایه های بدیعی در نامه های آن حضرت پرداخته ایم. سیر ترتیبی پژوهش به این گونه است که ابتدا متن عربی نامه ها و سپس ترجمه ی نامه ها را آورده ایم و در مرحله ی بعد، به بررسی آرایه های بدیعی در نامه ها پرداخته ایم. نتیجه ی حاصل شده این است که نامه های امام علی(ع) علی رغم این که موضوعات سیاسی و اجتماعی دارند، اما از لحاظ اشتمال بر آرایه های بدیعی غنی هستند و بیشترین آرایه-های به کار رفته در این نامه ها، به ترتیب عبارت است از انواع سجع و جناس، تمثیل و ارسال المثل، تضمین و اقتباس، تضاد و مطابقه. ناگفته پیداست که قدرت بیان و فصاحت و بلاغت در کلام، نعمتی خدادادی است که اوج آن- از نوع بشری- را در کلام امام علی(ع) می توان دید. از سوی دیگر، هدف مولای متقیان از کاربرد آرایه های بدیعی و زینت دادن نامه های خود با فنون بدیعی، افزایش قدرت تأثیرگذاری در کلام بوده است و این نامه ها و خطبه ها تا حدی خوانندگان را متأثر می کرده است که برخی ادیبان عرب، نهج البلاغه را برادر قرآن نامیده اند.