بررسی مقایسه ای قابلیت یادگیری حرکتی سکانسی ترکیبی صریح وتلویحی در افراد سالمند ، میانسال و جوان

فاطمه احسانی

چکیده

چکیده پایان نامه: عنوان پایان نامه: بررسی مقایسه ای قابلیت یادگیری حرکتی سکانسی ترکیبی صریح وتلویحی در افراد سالمند ، میانسال و جوان هدف: سالمندی ابعاد مختلفی از حرکات ارادی ، یادگیری و مهارت حرکتی را تحت تأثیر می گذارد. انجام مهارت های حرکتی و مفهوم یادگیری و بازآموزی مهارت ها درافراد سالمند اهمیت ویژه ای دارد. مطالعه حاضر با هدف بررسی قابلیت یادگیری در گروههای سنی جوان،میانسال وسالمند بوده و اینکه در توانبخشی از چه نوع استراتژی و پروتکل درمانی جهت کسب مهارت حرکتی افراد سالمند استفاده نماییم،انجام شد. روش: جهت بررسی قابلیت یادگیری در سالمندان وتأثیرآگاهی صریح بر میزان یادگیری، یک وظیفه حرکتی واکنشی متوالی که با استفاده از یک نرم افزار کامپیوتری اعمال می شد مورد استفاده قرار گرفت. در طی این وظیفه حرکتی 4 مربع با رنگ های مختلف بر صفحه نمایشگر ظاهر می شد که داوطلب به محض مشاهده هر مربع باید کلید تعریف شده مرتبط با آن را فشار می داد. 15 نفر درگروه سالمند تلویحی و 15 نفردرگروه صریح در این تحقیق شرکت داشتند و طی دو روز متوالی 10 بلوک حرکتی مشتمل بر 640 تکرار مربع های رنگی را تمرین می کردند. در گروه تلویحی در ابتدای آزمون فقط به داوطلب گفته می شد که به محض مشاهده هر مربع، کلید مرتبط با آن را فشار دهد و هیچ گونه توضیحی در مورد ترتیب و توالی ظهور محرک ها داده نمی شد. در گروه یادگیری صریح به نمونه ها توضیحات کاملی داده می شد. همه داوطلبین راست دست بوده و ازنظر اختلالات نورولوژیکی وعضلانی اسکلتی در دست راست مشکلی نداشتند. نتایج: در مجموع بطور معنی داری ،زمان انجام بلوک های حرکتی در گروههای جوان و میانسال در مقایسه با گروه سالمند کمتربود. واختلاف زمان بلوک دوم با بلوک دهم که به معنی میزان یاگیری بود ،در سه گروه سنی اختلاف معنی داری داشتند وسالمندان علی رغم سطح عملکرد پایین تر نسبت به دو گروه دیگر، قابلیت یادگیری و بهبود عملکرد بالایی داشتند.متغیر سن و جنس بر میزان یادگیری افراد تأثیری نداشت. بحث: در این تحقیق مشخص شد که افراد سالمند در یادگیری عملکردهای حرکتی سکانسی با سطح ساختار متوسط قابلیت بادگیری بالایی دارند و این موضوع تأثیر مفید تمرین درمانی و توانبخشی دراین گروه را می رساند. هدف: سالمندی ابعاد مختلفی از حرکات ارادی ، یادگیری و مهارت حرکتی را تحت تأثیر می گذارد. انجام مهارت های حرکتی و مفهوم یادگیری و بازآموزی مهارت ها درافراد سالمند اهمیت ویژه ای دارد. مطالعه حاضر با هدف بررسی قابلیت یادگیری در گروههای سنی جوان،میانسال وسالمند بوده و اینکه در توانبخشی از چه نوع استراتژی و پروتکل درمانی جهت کسب مهارت حرکتی افراد سالمند استفاده نماییم،انجام شد. روش: جهت بررسی قابلیت یادگیری در سالمندان وتأثیرآگاهی صریح بر میزان یادگیری، یک وظیفه حرکتی واکنشی متوالی که با استفاده از یک نرم افزار کامپیوتری اعمال می شد مورد استفاده قرار گرفت. در طی این وظیفه حرکتی 4 مربع با رنگ های مختلف بر صفحه نمایشگر ظاهر می شد که داوطلب به محض مشاهده هر مربع باید کلید تعریف شده مرتبط با آن را فشار می داد. 15 نفر درگروه سالمند تلویحی و 15 نفردرگروه صریح در این تحقیق شرکت داشتند و طی دو روز متوالی 10 بلوک حرکتی مشتمل بر 640 تکرار مربع های رنگی را تمرین می کردند. در گروه تلویحی در ابتدای آزمون فقط به داوطلب گفته می شد که به محض مشاهده هر مربع، کلید مرتبط با آن را فشار دهد و هیچ گونه توضیحی در مورد ترتیب و توالی ظهور محرک ها داده نمی شد. در گروه یادگیری صریح به نمونه ها توضیحات کاملی داده می شد. همه داوطلبین راست دست بوده و ازنظر اختلالات نورولوژیکی وعضلانی اسکلتی در دست راست مشکلی نداشتند. نتایج: در مجموع بطور معنی داری ،زمان انجام بلوک های حرکتی در گروههای جوان و میانسال در مقایسه با گروه سالمند کمتربود. واختلاف زمان بلوک دوم با بلوک دهم که به معنی میزان یاگیری بود ،در سه گروه سنی اختلاف معنی داری داشتند وسالمندان علی رغم سطح عملکرد پایین تر نسبت به دو گروه دیگر، قابلیت یادگیری و بهبود عملکرد بالایی داشتند.متغیر سن و جنس بر میزان یادگیری افراد تأثیری نداشت. بحث: در این تحقیق مشخص شد که افراد سالمند در یادگیری عملکردهای حرکتی سکانسی با سطح ساختار متوسط قابلیت بادگیری بالایی دارند و این موضوع تأثیر مفید تمرین درمانی و توانبخشی دراین گروه را می رساند.

اساتید راهنما و مشاور

ایرج عبداللهی، محمدعلی محسنی