پایان‌نامه

بررسی چهره ی قلندریه در اشعار حافظ

چکیده

قلندر، شخصیّتی است که خود را از هر دو جهان آزاد کرده باشد. و در تخریب عادات و عبادات کوشد، یعنی اظهار هیچ معنی نکند و هیچ سرّی نپوشد. نخستین کاربرد قلندر در زبان فارسی، مصادف است با سال های آوازه ی فتح کالنجر به دست محمود غزنوی (392-416) و شهرت فتوحاتش. قلندری، آیین ایرانی گرای اسرارآمیز بوده است که، از قرن چهارم تا ششم در شکل پنهانی، به فعّالیت خود می پرداخته است. شعر قلندری، یکی از شاخه های عرفانی است که ظهور آن با شعر سنائی می باشد، و در اشعار حافظ به اوج خود می رسد. قلندر، شخصیّتی آرمانی و وارسته از تعلّقات دنیوی و در مسیرخویش، به کمال رسیده می باشد. «قلندریّه» در ابتدا، مفهومی بسیار پست و نازل دارد؛ امّا با تلاش شاعرانی چون سنائی و عطّار و حافظ، مفهوم متعالی به خود می گیرد. قلندر تا قرن هفتم در معنای مکان است و از آن به بعد در مفهوم شخص، مورد استفاده قرار می گیرد. حافظ با پذیرفتن اصول قلندری، شخصیّتی را خلق می کند که پایبند عُرف و رسوم جامعه نیست و با شناکردن برخلاف جهت جریانات مرسوم جامعه، رویکردی مقاومت در برابر پارسایی و تقوای دروغین، می سازد و ماهیّت اصلیشان را به منصّه ی نمایش می گذارد. انتقادهایی که وی خیلی جسورانه و متهوّرانه از عملکرد خدایان قدرت و ریا، در آن بحبوحه ی اوضاع حاکم برجامعه می کند، به حق که بسیار ستودنی و قابل شگفتی است. قلندر حافظ، بر دو جنبه ی فردمداری و جامعه مداری شکل گرفته، که هدف تهذیب نفس و تقویّت بُعد معرفت و روحانی نفس خویش و مبارزه با فساد اخلاقی و ریای زهد زاهدان دروغین است. قلندر حافظ، عیّار است و آشوب می کند و ارزش های موجود در جامعه را خیلی جسورانه زیر سوال می برد و معیارها را غارت و راهزنی می کند.

اساتید راهنما و مشاور

محمدرضا شادمنامن، عبدالله قدیری

پایان‌نامه‌های مشابه

  • لطایف وحکم قرآنی در اشعار حافظ

    پایان‌نامه۲۰۱۱وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشکده اصول الدینحسین درودی

    چکیده این رساله دارای 5 فصل است که فصل اول کلیات را بیان نموده و در فصل دوم از اصول اعتقادات بحث می شود که شامل بوستان هایی می باشد. بوستان اول از توحید ذاتی – توحید در پرستش – توحید در تجلی – توحید در عشق – توحید در دعا – توحید در توکل – توحید در عبادت – توحید در اطاعت – توحید د

  • بررسی تاثیر آموزه های عرفانی و معنوی اشعار حافظ بر روی سلامت روان، اضطراب مرگ و تنظیم شناختی هیجان

    پایان‌نامه۲۰۱۳دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت - دانشکده علوم تربیتی و روانشناسیجمیله بهرامی

    چکیده : این پژوهش با هدف بررسی اثر آموزه های عرفانی و معنوی اشعار حافظ بر سلامت روان، اضطراب مرگ و راهبردهای تنطیم شناختی هیجان انجام شد. 100 نفر از حافظ پژوهان و افراد عادی به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند و در دو گروه آزمایش و کنترل قرار داده شدند (هر گروه 50 نفر). بوسیله مقیاس

  • بررسی استعاره در شعر سنتی و شعر نو فارسی بر اساس دیدگاه شناختی.مبتنی بر گزیده اشعار حافظ و سهراب سپهری.

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه بوعلی سینا - دانشکده ادبیات و علوم انسانیرخساره سهرابی

    یکی از دغدغه های فکری ادیبان معاصر، یافتن تفاوتها و شباهتهای موجود در شعر سنتی و اشعار نو و نیز یافتن علل و عوامل حاکم بر این تغییرات می باشد. چنانکه در پی تحقیقات و بررسی های انجام شده تفاوتهای چشمگیری در زمینه واژگان، مفاهیم ، وزن ، آهنگ و حتی موضوع در میان اشعار سنتی و نو دیده

  • السیاسه و المجتمع بین آراء محمد عبده و اشعار حافظ ابراهیم

    پایان‌نامه۲۰۰۹دانشگاه تربیت معلم - تهران - دانشکده ادبیات و علوم انسانیاحمد امیدوار

    حافظ ابراهیم مشهور به "شاعر نیل" از سرایندگان نامی مصر می باشد، وی در اشعار خویش به مسایل سیاسی و اجتماعی توجه شایانی داشت و در این اشعار عوامل متعددی تأثیر داشت که از آنها می توان به تأثیر مطالعات و تحصیلات، تأثیر محمود سامی بارودی و تأثیر علماء مصر مخصوصا محمد عبده نام برد. بسی

  • تاثیر دانش فرهنگ زبان مبدا بر ترجمه معنای ضمنی: بررسی تطبیقی ترجمه ی انگلیسی اشعار حافظ توسط مترجمان فارسی زبان و غیر فارسی زبان

    پایان‌نامه۲۰۱۳وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه اصفهان - دانشکده زبانهای خارجیالهه قدیری

    به نظر می رسد که ترجمه ی مفاهیم فرهنگی به طور کلی ، و معانی ضمنی به طور خاص، یکی از پرچالش ترین اموری است که مترجم با آن روبه روست. به عبارت دیگر، معانی ضمنی از مشکلات بالقوه ی ترجمه هستند؛ چرا که این معانی دارای مفاهیمی در زبان و فرهنگ مبدا می باشند که انتقال آن ها کاری سهل و آس

  • تضاد، پارادوکس و آیرونی در اشعار حافظ

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه پیام نور - دانشگاه پیام نور استان فارس - دانشکده ادبیات و علوم انسانیفرهاد قنبری مزیدی

    اهمیت صنایع شعری در زیباسازی شعر و ایجاد بستری مناسب برای انتقال موثّر مفهوم و محتوا بر کسی پوشیده نیست. در این میان صنایع بدیعی سهم چشمگیری در زیباسازی سخن و آفرینش هنری مطلب دارند. از این رو صنایع تضاد، پارادوکس و آیرونی با هدف بررسی کارکرد زیبا شناسانه آنها در اشعار حافظ مورد

اسناد مشابه